Kryzys kompetencyjny w polskiej medycynie. Lekarze ze Wschodu masowo oblewają egzaminy weryfikacyjne
Uproszczone procedury medyczne, wprowadzone w obliczu pandemii i wojny na Ukrainie, nieodwracalnie dobiegają końca. Dane zgromadzone przez Centrum Egzaminów Medycznych (CEM) obnażają głęboką przepaść edukacyjną: od momentu uruchomienia Lekarskiego Egzaminu Weryfikacyjnego (LEW) w 2021 roku, test zdaje zaledwie 8,5% Ukraińców oraz 14,5% Białorusinów. Sytuację zaostrza fakt, że samorząd lekarski rozpoczął masowe wygaszanie warunkowych praw wykonywania zawodu (PWZ), co stawia setki medyków spoza Unii Europejskiej przed widmem utraty prawa do leczenia w Polsce.
Wyniki majowej sesji: Potwierdzenie negatywnego trendu
Wiosenna edycja Lekarskiego Egzaminu Weryfikacyjnego, która odbyła się 26 maja, jednoznacznie potwierdziła, że barierę formalną pokonuje jedynie garstka kandydatów:
-
- Ukraina: Na 89 przystępujących osób, pozytywny wynik uzyskało zaledwie 12 (zdawalność: 13,5%).
- Białoruś: Do testu podeszło 92 lekarzy, zdało 28 (zdawalność: 30,4%).
- Polacy (z dyplomem spoza UE): Egzamin pisało 28 osób, zdały jedynie 2 (zdawalność: 7,1%).
Aby zaliczyć LEW, należy zdobyć co najmniej 120 punktów na 200 możliwych (próg 60%). Tymczasem mediana wyników dla poszczególnych nacji pokazuje, jak odlegli od tego celu są piszący: Białorusini osiągnęli medianę 107 punktów, Ukraińcy – 99 punktów, natomiast Polacy kończący zagraniczne uczelnie – zaledwie 87 punktów.
Dlaczego LEW stanowi barierę nie do przejścia?
Eksperci z Naczelnej Izby Lekarskiej (NIL) jednoznacznie odrzucają argumenty o uprzedzeniach narodowościowych, wskazując na drastyczne różnice strukturalne w edukacji.
„Wyniki egzaminów są co roku słabe i nic się w tej kwestii nie zmienia. Polski model szkolenia lekarzy jest «pruski» – oparty na bardzo szczegółowych procedurach, dokumentowaniu kompetencji i rygorystycznej weryfikacji wiedzy. Ukraiński system szkolenia lekarzy jest bardziej postradziecki”.– komentuje Damian Patecki, anestezjolog i koordynator działu kształcenia w strukturach NIL.
Dodatkową trudność generują odmienne standardy odbywania specjalizacji. Komisje weryfikacyjne w Polsce rygorystycznie analizują liczbę wykonanych osobiście zabiegów oraz przebieg praktyki klinicznej, co rzadko pokrywa się z dokumentacją ze wschodnich ośrodków medycznych.
Podwójne uderzenie: Bariera językowa i weto prezydenta
Obok wiedzy medycznej, kluczowym problemem okazuje się znajomość języka polskiego. Od 1 maja medycy pracujący na tzw. warunkowym PWZ mają obowiązek potwierdzić znajomość języka na poziomie minimum B1. Ministerstwo Zdrowia próbowało wdrożyć przepisy wydłużające ten termin o rok, jednak ustawa została ostatecznie zawetowana przez prezydenta Karola Nawrockiego, który argumentował, że pacjenci w Polsce mają bezwzględne prawo do pełnego i zrozumiałego kontaktu z lekarzem.
W efekcie okręgowe izby lekarskie przystąpiły do zdecydowanych działań formalnych. Do połowy czerwca anulowano już 441 warunkowych praw wykonywania zawodu, z czego najwięcej w Dolnośląskiej (129) oraz Okręgowej Izbie Lekarskiej w Warszawie (99). Szacuje się, że w najbliższym czasie uprawnienia może stracić kolejne 800 osób, co wywołuje napięcia na linii samorząd lekarski – Ministerstwo Zdrowia.
Źródła:
- Oficjalne komunikaty i zestawienia statystyczne Centrum Egzaminów Medycznych (CEM): https://www.cem.edu.pl/
- Artykuł prasowy: Lekarze z Ukrainy i Białorusi oblewają polski egzamin medyczny: https://www.rp.pl/zdrowie/art44618561-lekarze-z-ukrainy-i-bialorusi-oblewaja-polski-egzamin-medyczny
- Analiza rynku zdrowia: Alarmujące wyniki egzaminów lekarskich. Co 11. Ukrainiec zdał: https://www.money.pl/gospodarka/alarmujace-wyniki-egzaminow-lekarskich-co-11-ukrainiec-zdal-7297379253213216a.html
- Raport bieżący: Tylko 8,8 proc. lekarzy z Ukrainy zdaje test dopuszczający do pracy w Polsce: https://dorzeczy.pl/zdrowie/901648/lekarze-z-ukrainy-w-polsce-oblewaja-egzaminy-tylko-88-proc-zdaje-lew.html
