82. rocznica powstania w białostockim getcie
Uroczystości i pamięć o bohaterach
W tym roku przypada 82. rocznica wybuchu powstania w białostockim getcie, które było dramatycznym zrywem żydowskich mieszkańców miasta przeciwko niemieckiemu okupantowi. Ze względu na przypadający w dniu 16 sierpnia szabat, główne obchody zostaną zorganizowane wyjątkowo 14 sierpnia, a także wzbogacone o szereg wydarzeń upamiętniających dawnych sąsiadów, ich kulturę oraz tragiczny los.
Uroczystości rozpoczną się o godzinie 11:00 złożeniem kwiatów pod Pomnikiem Wielkiej Synagogi przy ulicy Suraskiej, a następnie o 11:30 pod tablicą upamiętniającą Icchoka Malmeda – jednej z kluczowych postaci powstania. O godzinie 12:00 na Placu imienia Mordechaja Tenenbauma przy Pomniku Bohaterów Getta odbędzie się główna ceremonia rocznicowa, podczas której mieszkańcy i zaproszeni goście oddadzą hołd bohaterom i ofiarom getta.
Po uroczystości o 13:30 nastąpi wyjątkowe odsłonięcie stolpersteinów, czyli tzw. kamieni pamięci, poświęconych rodzinie Kracowskich, ostatnim mieszkańcom pod numerem 17 przy ulicy Lipowej. Samuel Kracowski, ceniony lekarz i położnik, zginął tragicznie podczas pożaru synagogi w 1941 roku, zaś jego żona Ester i syn Julek zostali zamordowani w obozie zagłady w Treblince. Ocalała jedynie córka Ewa, uczestniczka powstania w getcie, która po wojnie wyemigrowała do Izraela, gdzie zmarła w 2018 roku. Na uroczystości w Białymstoku obecna będzie jej córka, Irit Saguy, która weźmie udział w odsłonięciu kamieni pamięci.
W ramach obchodów przewidziano także bogaty program kulturalny. O godzinie 16:30 w Galerii imienia Sleńdzińskich odbędzie się prezentacja książki Felicji Raszkin-Nowak „Moja gwiazda” z udziałem córki autorki Beaty Ruben z Danii. Następnie, o godzinie 17:00, zaplanowano spacer historyczny połączony z audiodeskrypcją poświęcony żydowskim artystom Białegostoku, prowadzony przez Andrzeja Tarasewicza.
Dwa dni później, 16 sierpnia, o godzinie 16:00, uczestnicy będą mogli wziąć udział w spacerze śladami rodziny Kracowskich, zorganizowanym przez Fundację Otwartą Edukację oraz Galerię imienia Sleńdzińskich. Tego dnia w galerii odbędzie się także prezentacja słuchowiska „Wciąż jesteśmy liczni”, opartego na listach młodych powstańców getta. Z kolei 17 sierpnia w Centrum im. Ludwika Zamenhofa zaplanowano premierowy pokaz filmu dokumentalnego „Historia otwiera” oraz spotkanie z reżyserem Łukaszem Kamińskim.
Prezydent Białegostoku, Tadeusz Truskolaski, podkreśla, jak istotne jest pamiętanie o społeczności żydowskiej, która niegdyś współtworzyła historię miasta, i zachęca do aktywnego udziału w pielęgnowaniu tej pamięci.
W ramach akcji „Białystok pamięta” podczas uroczystości 14 sierpnia oraz 16 sierpnia w centrum miasta wolontariusze będą rozdawać papierowe niezapominajki – symbol pamięci o ofiarach getta. Kwiaty te będą można przypiąć jako znak upamiętnienia tragicznych wydarzeń.
Harmonogram najważniejszych wydarzeń w Białymstoku związanych z 82. rocznicą powstania w getcie:
14 sierpnia (czwartek):
-
11:00 – Złożenie kwiatów pod Pomnikiem Wielkiej Synagogi, ul. Suraska
-
11:30 – Złożenie kwiatów pod tablicą Icchoka Malmeda, ul. Malmeda
-
12:00 – Główne uroczystości przy Pomniku Bohaterów Getta, Plac im. Mordechaja Tenenbauma
-
13:30 – Odsłonięcie stolpersteinów rodziny Kracowskich, ul. Lipowa 17 (udział Irit Saguy)
-
16:30 – Prezentacja książki „Moja gwiazda” w Galerii im. Sleńdzińskich
-
17:00 – Spacer historyczny „Żydowscy artyści Białegostoku” z audiodeskrypcją, zbiórka ul. Jana Kilińskiego 6
-
19:00 – Koncert zespołu NACHUM w Klubie Fama, ul. Legionowa 5
16 sierpnia (sobota):
-
16:00 – Spacer śladami rodziny Kracowskich, ul. Lipowa 17
-
17:00 – Prezentacja słuchowiska „Wciąż jesteśmy liczni”, Galeria im. Sleńdzińskich
17 sierpnia (niedziela):
-
17:00 – Pokaz filmu „Historia otwiera” i spotkanie z reżyserem, Centrum im. Ludwika Zamenhofa, ul. Warszawska 19
Zapraszamy mieszkańców Białegostoku i gości do udziału we wszystkich wydarzeniach, aby wspólnie pamiętać o historii, bohaterstwie i dziedzictwie społeczności żydowskiej, które są ważną częścią tożsamości miasta.
Informacje o szczegółach wydarzeń można znaleźć na stronach internetowych Białostockiego Ośrodka Kultury oraz Galerii im. Sleńdzińskich.
źródło: bialystok.pl